تبليغاتX
"مهندسی کامپیوتر"

گوشي مي‌گويد كجا هستيد!

ميدان آزادي. چند ثانيه بعد روي گوشي عبارت استاد معين ديده مي‌شود. كافي است كمي ديگر به سمت شرق حركت كنيد تا دانشگاه شريف را روي گوشي ببينيد.

اين قابليتي است كه سيم‌كارت‌هاي ايرانسل از مدت‌ها پيش داشته‌اند و به تازگي اپراتور اول هم در برخي استان‌ها اين سامانه را روي تلفن‌هاي همراه فعال كرده است. اما تهراني‌هايي كه قديمي‌ترين مشتريان همراه اول بوده‌اند، براي داشتن چنين امكاني دست كم بايد تا آخر سال صبر كنند.

Cell site  information يا قابليت مكان‌يابي تلفن همراه، امكاني است كه در بسياري از كشور‌ها از آن به منظور كمك به گردشگران استفاده مي‌شود. به اين ترتيب كاربر همراه در هر لحظه از موقعيت جغرافيايي مكاني كه در آن قرار دارد مطلع مي‌شود و اين براي افرادي كه به يك منطقه آشنايي كافي ندارند، كمك شاياني است.

اما با توجه به اينكه اين قابليت در واقع به كاربر نشان مي‌دهد كه در هر لحظه از كدام BTS سرويس مي‌گيرد و در بسياري از موارد در كشور ما نام اين آنتن‌ها با نام خيابان‌هايي كه آنتن در آن است همخواني كامل ندارد، پس به‌نظر مي‌رسد كه در حال حاضر نمي‌توان روي اين سامانه به‌عنوان امكاني براي كمك به توريست‌ها، حساب ويژه‌اي باز كرد. اما اين سامانه مكان‌ياب مي‌تواند فايده ديگري هم داشته باشد؟

آنتن BTS

از كدام آنتن سرويس مي‌گيرم؟

با توجه به توسعه شبكه در ماه‌هاي اخير ما با مشكلاتي از قبيل همپوشاني BTS‌ها و وجود نقاط كور بسيار در شبكه مواجه بوديم، به‌طوري‌كه بيش از 15 درصد تماس‌هاي مردمي با ما براي اعلام نقاطي بود كه مشكل آنتن‌دهي داشت.

مهندس ملازينلي مدير روابط عمومي مخابرات استان يزد  با بيان اين مطلب، مي‌گويد: وقتي مردم با ما تماس مي‌گرفتند و آدرس منطقه مشكل‌دار را اعلام مي‌كردند ما دقيقا متوجه نمي‌شديم كه كدام سايت مشكل دارد ولي از هنگامي‌كه اين سامانه را فعال كرده‌ايم، تماس‌گيرندگان نام BTS را اعلام مي‌كنند و رفع مشكل ساده‌تر است.

به گفته اين مقام مسئول، اين سامانه به كارشناسان فني ارتباطات سيار هم كمك مي‌كند تا عيوب شبكه را زودتر رفع كنند: همكاران ما دستگاهي دارند كه تقريبا مانند گوشي موبايل است و ارتباط يا عدم ارتباط با آنتن‌ها را مشخص مي‌كند، اما گاهي يك منطقه در حد‌فاصل ميان2 آنتن است و اگر آن منطقه مشكل پوشش داشته باشد به سادگي مشخص نمي‌شود كه مشكل از كدام آنتن است، اما اين سامانه اين مشكل را هم حل كرده است.

 

نام يك سايت چگونه روي گوشي كاربر ظاهر مي‌شود؟

علي‌اكبر رئيس‌زاده رئيس اداره نگهداري ارتباطات سيار يزد به اين سؤال پاسخ مي‌دهد: شبكه سيار يك شبكه سلولي است و به محدوده‌هايي كنار هم تقسيم مي‌شود. به هريك از اين محدوده‌ها يك سلول مي‌گويند و در هر سلول يك BTS نصب مي‌شود كه به مشتركاني كه در هر لحظه در محدوده آن سلول هستند سرويس مي‌دهد. هر چند BTS هم توسط يك BSC كنترل مي‌شوند. وي در ادامه مي‌افزايد: موبايلي كه روشن باشد چه در حالت مكالمه يا بدون مكالمه به‌طور مداوم با سايت مربوطه در ارتباط است و اين ارتباط به صورت تبادل پيام‌ است.

به گفته رئيس‌زاده، اين پيام‌ها مشخص‌مي‌كند مشترك در هر لحظه چه وضعيتي دارد و امكان سرويس گرفتن از كدام سايت برايش مهياست.

حال كافي است نام يك BTS هم در ميان مشخصات فني BTS‌ها كه روي BSC تعريف مي‌شود، موجود باشد. به اين ترتيب نام سايتي كه در هر لحظه به كاربر سرويس مي‌دهد در ميان پيام‌هاي مبادله شده ميان موبايل كاربر و سايت قرار مي‌گيرد و اين نام به صورت مرتب روي گوشي ظاهر مي‌شود.

اين توضيحات مشخص مي‌كند كه اين امكان از اولين مراحل ورود موبايل به ايران وجود داشته و تكنولوژي پيشرفته‌اي نيست. كافي است چند تغيير نرم‌افزاري كوچك در شبكه به وجود  آيد تا همه مشتركان از امكان مكان‌ياب بهره‌مند شوند. اما در حال حاضر اين امكان فقط در چند استان از قبيل خراسان، يزد و اصفهان وجود دارد و به گفته مهندس ابوالفضلي، مدير روابط عمومي ارتباطات سيار مشتركان تهراني بايد تا پايان سال در انتظار اين سرويس باشند.

گوشي مي‌گويد كجا هستيد!

ايران‌گردها، منتظر باشند!

هنگامي كه اولين سايت‌هاي جاده‌اي نصب شد، مسئولان ارتباطات سيار برخي از شهر‌ها به فكر استفاده از امكانات جانبي تلفن‌همراه افتادند. به اين ترتيب مثلا در ايام نوروز هنگامي كه يك كاربر به محدوده پوشش‌دهي اولين سايت يك شهر مي‌رسيد، پيام خوشامد‌گويي و تبريك سال نو برايش ارسال مي‌شد.

مهندس رئيس‌زاده با بيان اين مطلب مي‌گويد، چنين طرح‌هايي مقدمه استفاده از قابليت مكان‌ياب شد، چون مكانيزم همه اين‌ها يكي است و بر ارسال پيام لحظه به لحظه ميان موبايل مشترك و سايتي كه از آن سرويس مي‌گيرد متكي است.

به گفته وي توسعه شبكه در ماه‌هاي اخير عاملي است كه سبب شده توجه بيشتري به استفاده از اين سرويس معطوف شود: توسعه شبكه مشكلات ما را اضافه كرده است چون بايد ارتباط بين BTS‌ها حفظ شود و تداخل فركانس و هم‌پوشاني را به حداقل برسانيم. در اين شرايط استفاده از مكان‌ياب به ما اين امكان را مي‌دهد تا از مشكلات شبكه زودتر آگاه شويم.

اما با توجه به اينكه در بسياري از موارد نام BTS با نام محلي كه در آن قرار دارد يكي نيست به‌نظر نمي‌رسد كه در اين شرايط بتوان از اين امكان براي سرويس دادن به گردشگران بهره مناسبي برد.

رئيس اداره نگهداري ارتباطات سيار يزد با تأييد اين مطلب مي‌گويد: به هر حال مشكلاتي در سر راه اين طرح قرار دارد و براي رفع آن‌ها بايد كميته‌هايي براي نام‌گذاري مجدد آنتن‌ها تشكيل شود تا اين نام‌ها مطابق با نام‌گذاري خيابان‌ها شود.

به اين ترتيب و با فعال شدن اين سرويس در چند شهر بزرگ به‌نظر مي‌رسد كه در آينده نزديك مسئولان ارتباطات سيار بقيه شهر و استان‌ها هم به فكر استفاده از اين سرويس بيفتند و مكان‌ياب سرويسي همه‌گير شود. با اين‌حال هنوز مي‌شود اين سؤال را پرسيد كه چرا تغييرات مثبت و آساني از اين دست، اين همه از سوي شركت مخابرات با تأخير و ترديد ارائه مي‌شود؟

 

+ نوشته شده توسط سید وحید حیدری در پنجشنبه یکم آذر 1386 و ساعت 11:48 |

مخفی شدن كدهای مخرب در برنامه‌های كرك   

مخفی شدن كدهای مخرب در برنامه‌های كرك

اغلب ابزارهای نامشروع شكستن قفل‌های نرم افزاری دارای كدهای مخربی در درون خود می‌باشند.

TrendLab، شركت تحقیقاتی در مورد امنیت كامپیوترها، از زیر مجموعه‌های شركت بزرگ TrendMicro می‌گوید كه از هر پنج فایل كرك موجود در سایت‌های كرك، دو تای آنها دارای كدهای مخفی هكرها در درون خود می‌باشند.

اغلب این فایل‌ها كه از شبكه‌های P2P و سایت‌های مربوط به نرم افزارهای كرك دریافت می‌شوند دارای كدهای مخرب دیگری در درون خود هستند كه جهت اهداف خرابكارانه هكرها به آنها اضافه شده است. كاربران بدون اطلاع از این مساله این فایل‌ها را دریافت و اجرا می‌كنند. این نرم افزارها توسط هكر‌ها برای سرقت اطلاعات مهم كاربران استفاده می‌شود.

دیوید سانشو، رییس محققان بخش آنتی ویروس TrendMicro در این زمینه می‌گوید:" ما تخمین می‌زنیم كه بیش از 16 درصد كامپیوتر ها در سرتاسر دنیا به كدهای مخرب آلوده می‌باشند. در اغلب این كامپیوترها كاربران با دریافت فایل‌های كرك نرم افزارها به این ابزارها آلوده شده اند."

"اغلب كاربران برای آنكه مبلغ 30 دلار برای یك نرم افزار پرداخت نكنند اقدام به دریافت این فایل‌های مخرب می‌كنند در حالیكه آنها باید بدانند كه ممكن است این كار در آینده هزاران دلار هزینه برای آنها ایجاد كند"

 

منبع: همکاران سیستم

+ نوشته شده توسط سید وحید حیدری در پنجشنبه یکم آذر 1386 و ساعت 11:46 |

 كدام زبان برنامه‌نويسي را انتخاب كنيم؟ 

اشاره :

كدام زبان برنامه‌نويسي را انتخاب كنم؟ از كدام نوع ديتابيس استفاده كنم؟ اين‌ها سؤالات قديمي و تاحدودي كليشه‌اي هستند. با اين حال خواندن يكي دو مقاله جالب در اينترنت باعث شد، طرح مجدد اين موضوع هميشگي را خالي از فايده ندانم.

اصولاً هر از گاهي بايد اين پرسش را مجدداً در كليه سطوح مهندسي نرم‌افزار، چه در صنعت، چه در رسانه‌ها و چه در دانشگاه‌ها مطرح كرد و دليل آن هم، بسيار ساده است. زبان‌هاي برنامه‌نويسي نيز مانند زبان‌هاي گويشي انسان‌ها پويا هستند و مرتباً متحول مي‌شوند. در اين راستا برخي خود را با نيازهاي روز تطابق داده و برخي نيز از اين تحولات جا مي‌مانند.

به همين دليل لازم است هر چند وقت يك‌بار اين پرسش را مطرح كرده و جديدترين پاسخ‌ها را به نقد بگذاريم. براي اين‌كه بحث از حالت نظري خارج شود و حالت كاربردي پيدا كند، اجازه مي‌خواهم نظرم را در اين مورد به اختصار بيان كنم.

 كدام زبان برنامه‌نويسي را انتخاب كنيم؟

برنامه‌نويسي وب‌

فعلاً برنامه‌نويسي تحت وب داغ‌ترين سوژه در دنياي برنامه‌نويسي است. شايد بد نباشد يادآوري كنم كه اصولاً فلسفه برنامه‌نويسي تحت وب چه بود كه به اينجا رسيد. علت محبوبيت و رشد گسترده برنامه‌نويسي تحت وب، حل شدن مشكل كلاينت بود.

در اين مدل از برنامه‌نويسي، برنامه‌نويس دغدغه چنداني درباره قابل نصب بودن برنامه‌اش روي پلتفرم‌هاي مختلف ندارد زيرا وضعيت تقريباً روشن است. همين كه برنامه شما روي يكي دو مرورگر معروف مانند فايرفاكس و اينترنت اكسپلورر جواب بدهد، كافي است.

بنابراين در پاسخ به اين سؤال كه كدام زبان برنامه‌نويسي وب را انتخاب كنيم، بايد گفت زبان‌هايي كه از همه ساده‌ترند و تغيير و تحولات را به سرعت مي‌پذيرند. در حال حاضر در اين زمينه دو فناوري PHP و ASP.NET پيشتاز هستند. زبان اسكريپت‌نويسي PHP شباهت‌هايي به زبان C دارد.

به همين دليل سرعت كامپايل شدن آن بالا است و سايت‌هايي كه از اين زبان استفاده مي‌كنند اندكي سريع‌ترند. فناوري ASP.NET از ويژوال بيسيك دات‌نت يا سي‌شارپ استفاده مي‌كند. اين دو زبان، به ويژه در جديدترين نسخه فناوري دات‌نت در يك حد هستند.

اما به نظر من ويژوال بيسيك همچنان جذاب‌تر و ساده‌تر به نظر مي‌رسد. سايت‌هايي كه با اين دو زبان نوشته مي‌شوند نرم‌افزارهاي قدرتمندي را پديد مي‌آورند كه قدرت انعطاف و گستره  كارايي آن‌ها بالاست زيرا هر دو زبان OOP هستند. علاوه بر سهولت برنامه‌نويسي، پشتيباني از برخي موج‌هاي نو مانند اي‌جكس هم بحث روز است.

هم PHP و هم ASP.NET وضع خوبي در اين زمينه دارند. علاوه بر اين، برخي فناوري‌هاي روز هم خيلي مهم هستند كه وب‌سرويس يكي از آن‌هاست. در حال حاضر رقابت شديدي ميان فناوريSOAP  كه از سوي آي بي‌ام و مايكروسافت و ديگران پشتيباني مي‌شود و فناوري REST كه از سوي ياهو و برخي شركت‌هاي بزرگ ديگر حمايت مي‌شود، وجود دارد.

اما وضع بعضي زبان‌ها مانند جاوا (JSP) و ColdFusion در دنياي وب خراب است و برخي زبان‌ها اخيراً دوباره مورد توجه قرارگرفته‌اند كه از آن جمله مي‌توان به Python و Ruby اشاره كرد. وضعيت جاوا در وب در اين ميان جالب توجه است. برخلاف موفقيت چشمگير جاوا در برنامه‌نويسي براي سيستم‌هاي بزرگ، اين زبان به شدت در وب دچار ناكامي است. وب يك دنياي بصري است و به سادگي و ظاهر سيستم‌ها اهميت مي‌دهد.

به همين دليل زبان‌هاي فاقد ابزارهاي ويژوال و قدرتمند كه در عين حال ساده نيز هستند در اين وادي محكوم به زوالند و اين مسئله براي جاوا كه در زمينه وارد كردن مفاهيم بصري و پويا به دنياي وب پيشگام بود،  ناگوار است، البته اين قضيه هيچ ربطي به زبان اسكريپت‌نويسي «جاوااسكريپت» كه با ظهور اي‌جكس جان تازه‌اي پيدا كرده، ندارد.

 

برنامه‌نويسي سيستم‌هاي بزرگ‌

اما وضعيت در صنايع و سازمان‌هاي بزرگ بسيار متفاوت است. در جاهايي مانند صنايع مالي و بانكي، صنايع پتروشيمي و نفت، صنايع مخابراتي، سازمان‌هاي دولتي، صنايع خودروسازي و مانند اين‌ها، هنوز هم جاوا و مشتقاتش حرف اول را مي‌زنند. قدرت جاوا در اين حوزه‌ها به قدري است كه حتي مي‌توان - البته با كمي احتياط - گفت موفقيت سيستم‌هاي ديگري مانند اوراكل (كه مبتني بر جاوا است) نيز بي ارتباط با استيلاي جاوا بر اين محيط‌ها نيست.

 

كاركردن با جاوا در محيط‌هاي بزرگ كار آساني نيست. اوراكل هم آسان نيست و به طور كلي ورود به اين عرصه‌ها چالش‌هاي مختلفي را پيش روي برنامه‌نويسان و شركت‌هاي نرم‌افزاري قرار مي‌دهد، به همين دليل سيستم‌هاي مبتني بر جاوا، گران و پرهزينه و غولآسا هستند. با اين حال توجه كنيد كه منظور از سازمان‌هاي بزرگ در اينجا سازمان‌هايي هستند كه از نظر ابعاد، تعداد كلاينت‌ها و تراكنش‌ها واقعاً بزرگ هستند و منظور ما از آن شأن و منزلت يك سازمان نيست.

در واقع شركت‌هايي مانند اپراتورهاي موبايل يا صنعت نفت در ايران را مي‌توان نمونه‌هايي از اينگونه سازمان‌ها محسوب كرد. اما بسياري از سازمان‌هاي دولتي در ايران صرف ‌نظر از اهميت استراتژيك يا منزلتشان، به دليل ساختار قديمي سازمان و مدرنيزه نشدن و مكانيزه نبودن فرآيندهاي سازمان يا تنها به اين دليل كه بيشتر از چند هزار كاربر ندارند، جزء سازمان‌هاي متوسط در اين بحث به حساب مي‌آيند.

 كدام زبان برنامه‌نويسي را انتخاب كنيم؟

سازمان‌هاي متوسط و كوچك‌

شركت‌ها و سازمان‌هايي كه كمتر از چند هزار كاربر يا چند صد كلاينت دارند، و آن‌هايي كه خيلي كوچك و در حد مجموعه‌هاي ده الي بيست نفره هستند در اين خانواده از كاربران سيستم‌هاي نرم‌افزاري قرار مي‌گيرند. براي اغلب اين سازمان‌هاي كوچك و بزرگ، هنوز هم چند صد هزار تومان هزينه براي توسعه و استقرار سيستم‌هاي نرم‌افزاري، رقم بزرگي به شمار مي‌رود.

هم به اين دليل و هم به دلايل فني، اين سازمان‌ها و شركت‌ها بايد از فناوري‌ها و زبان‌هايي براي توسعه سيستم‌هاي نرم‌افزاري خود استفاده كنند كه هزينه كمتري دارند و كاركردن با آن‌ها ساده‌تر است. من براي اينگونه مجموعه‌ها استفاده از زبان سي‌شارپ و راه‌حل‌هاي مبتني بر ويندوز (مانند SQL Server) را توصيه مي‌كنم.

سهولت و قدرت كار با ديتابيس، يكي از دلايل اصلي قدرت زبان‌هاي دات‌نتي است. البته به تازگي سيستم‌عامل، لينوكس هم طرفداران زيادي پيدا كرده است ولي موضوع انتخاب پلتفرم و سيستم‌عامل متفاوت از انتخاب زبان و فناوري برنامه‌نويسي است.

شايد به همين دليل، برخي به دنبال پياده‌سازي سي‌شارپ در اين محيط‌هاي غيرمايكروسافتي هستند. اما به هرحال زبان جاوا در سيستم‌هاي غيرمايكروسافتي طرفداران خاص خودش را دارد، ضمن اين‌كه ترديدي ندارم كه هنوز هم استفاده از زبان ويژوال بيسيك دات‌نت و API نرم‌افزارهاي آفيس مايكروسافت (مانند اكسس) بهترين گزينه براي شركت‌هاي كوچك و چندنفره است.

 

برنامه‌نويسي براي موبايل‌

در حوزه برنامه‌نويسي وب زبان ++C و پس از آن زبان‌ جاوا پيشتاز است. زبان‌هاي دات‌نت نيز كه اخيراً به اين حوزه راه يافته‌اند، با فاصله زيادي آن دوتاي ديگر را تعقيب مي‌كنند. زبان ++‌C زبان غامض و پيچيده‌اي است و به نظر من به تدريج رو به افول گذاشته است.

اما C و ++C زبان سخت‌افزار هستند و هربار كه سخت‌افزار جديد و ناشناخته‌اي خلق مي‌شود زبان شماره يك آن C است. به‌تدريج كه آن پلتفرم سخت‌افزاري جان مي‌گيرد، دوباره زبان‌هاي شيءگرا مانند جاوا و سي‌شارپ دوروبرش قوت مي‌گيرند. ++C ‌زبان اصلي سيستم‌‌عامل‌هاي سيمبيان و ويندوز موبايل است. زبان جاوا نيز كه مستقل از سيستم‌عامل تلقي مي‌شود، در جايي كه سيمبيان يا ويندوز موبايل غايب باشند، حرف اول را مي‌زند. البته چنان‌كه مي‌توان حدس زد، هيچ كس روي سيستم‌عامل ويندوز موبايل جاوا را جدي نمي‌گيرد و نگاه‌ها به سوي سي شارپ است.

 

زبان‌هاي ديگر

جدا از برخي زبان‌هاي برنامه‌نويسي كه در كاربردهاي خاصي مانند هوش مصنوعي ممكن است قدرت بيشتري داشته باشند، ساير زبان‌ها ديگر كهنه به نظر مي‌رسند؛ فرترن و كوبول از آن جمله‌اند. البته زبان‌هاي كار با بانك‌هاي اطلاعاتي رابطه‌اي مانند T-SQL و PL/SQL موضوع متفاوتي است كه در بحث ما نمي‌گنجد. يك نكته ديگر هم باقي مي‌ماند و آن هم ديدگاه محافل آكادميك درباره زبان‌هاي برنامه‌نويسي است.

بدون ترديد زبان جاوا هنوز هم محبوب‌ترين زبان در محافل آكادميك است و پس از آن سي شارپ به دليل شباهتش به جاوا مطرح است. البته در برخي از دانشگاه‌هاي ايران هنوز هم ممكن است زبان‌هاي قديمي و فرسوده‌اي مانند فرترن تدريس شود كه اگر چنين باشد جاي تأسف است.

ولي به نظر من علاقه محافل آكادميك به اين يا آن زبان ممكن است گمراه‌كننده باشد. آنچه اهميت دارد كاربرد و كارايي زبان در يك زمينه به‌خصوص و انعطاف‌پذيري آن در مقابل تغييراتي است كه در صنعت و نيازهاي مصرف‌كنندگان پديد مي‌آيد. بقيه مسائل، همگي سليقه‌اي هستند و نبايد با تعصب با اين موضوع برخورد كرد.

 

+ نوشته شده توسط سید وحید حیدری در پنجشنبه یکم آذر 1386 و ساعت 11:45 |

نستعلیق نویسی در Word

دبیرخانه شورای عالی اطلاع رسانی با عرضه آزاد فونت نستعلیق، گام نخست را در عرضه فونت نستعلیق یونیكد بر داشته است.

دكتر بهروز مینایی- معاون فنی شورای عالی اطلاع رسانی، با بیان مطلب ذكر شده اظهار داشت: با هدف تقویت حضور خط فارسی در عرصه های بین المللی و نگارش رایانه ای، دبیرخانه شورا به پاسداشت فرهنگ غنی ایران اسلامی در خط تحریری و نوشتار نستعلیق، طرح تولید قلم نستعلیق رایانه‌ای را در قالب طرح تسما(تولید و ساماندهی محتوای الكترونیكی ایران)به شركت های رایانه‌ای پیشنهاد داد و شركت داده ورزان هامون مجری پیاده سازی و تولید فونت نستعلیق در محیط های عمومی تولید متن شد.

وی افزود: خط نستعلیق با توجه به تنوع ارتفاع قرارگیری حروف از خط مبنا یا خط كرسی نوشتاری، برای پیاده سازی در محیط‌های تولید متن مشكلات بسیاری در بر دارد و تركیب های ممكن، تنوع را بی شمار می‌كند.

وی با اشاره به بكارگیری ابزار مناسب برای ساخت فونت و بهره گیری از مشاوره اساتید مجرب و تكنیك‌های ابداعی در این پروژه گفت: كارهای زیادی برای افزایش زیبایی نمایش خط نستعلیق روی صفحه نمایش انجام شده است. در این راه رایانه به عنوان یك ابزار، بخشی از بار تولید را بر دوش داشته است و بخش اعظم كار ساخت تركیبات هنری خط نستعلیق را كارشناسان خط نستعلیق به عهده داشته اند.

دكتر مینایی تاكید كرد: دبیرخانه با عرضه آزاد، گام نخست را در عرضه فونت نستعلیق یونیكد بر داشته است، امید است ارائه نظرها و جمع آوری انتقاد و پیشنهادها و اعمال دیدگاه ها مراتب ارتقاء و پیشرفت و فراگیر شدن عرضه خط فارسی به زبان نستعلیق میان دوستداران ترویج خط و زبان فارسی در محیط رایانه فراهم شود.

- دانلود فونت

+ نوشته شده توسط سید وحید حیدری در پنجشنبه یکم آذر 1386 و ساعت 11:44 |

آشنايي با منابع تغذيه

خيلي از کابران رايانه‌هاي خود را ارتقاء مي‌دهند. پردازنده‌هاي پر سرعت کارت‌هاي گرافيکي دوگانه و سيستم‌هاي Raid بکار مي‌برند. اما منابع تغذيه جديد چه نقشي دارند؟ براي اکثريت کابران منابع تغذيه (PSU) جذابيتي ندارد و فقط در موارد خطر و خراب شدن به آنها توجه مي‌کنند.

در بدنه رايانه شما اگر پردازنده(cpu) مغز رايانه باشد، PSU يقينا قلب رايانه است. PSU واحد فراموش شده‌اي است که مي‌تواند منبع بسياري از مشکلات رايانه باشد. جهت افزايش پايداري سيستم يک PSU خوب مي‌تواند کارکرد بي‌صدا، Overclock بهتر و افزايش ظرفيت ارتقاء را به ارمغان بياورد.

آشنايي با منابع تغذيه

چرا منبع تغذيه جديد؟

اگر دوست داريد که رايانه خود را بروزرساني کنيد، بخوبي مي‌دانيد که چقدر افزايش عملکرد با تعويض کارت گرافيکي و پردازنده‌هاي dual- cpre کسب خواهيد کرد. درست است که در بسياري از موارد محصولات جديد نسبت به محصولات قديمي توان کمتري مصرف مي‌نمايند ولي در ارتقاء سرعت عملکرد، در هر تکنولوژي که بکار رفته باشد، معمولاً نياز به توان بيشتري خواهيم داشت.

با رشد و پيشرفت رايانه‌ها، منابع تغذيه نيز پيشرفت کرده‌اند.

در حقيقت اگر مادربورد خود را ارتقاء مي‌دهيد بايستي منبع تغذيه جديدي خريداري نماييد. چونکه مدل قديمي منبع تغذيه ممکن است کانکتور مربوطه را نداشته باشد يا حتي اگر کانکتور مربوطه را داشته باشد احتمال دارد مناسب آن مدل مادربورد نباشد. در بخش «آزمايش عملکرد منابع تغذيه» چگونگي آزمايش‌هاي اوليه را توضيح خواهيم داد. هنگام انتخاب منبع تغذيه جديد برخي موارد کليدي وجود دارد که بايستي به آن توجه کنيد از قبيل:

- توان کل موجود

- توان موجود براي هر يک از قطعات

- تعداد و نوع کانکتورهاي موجود

- مقدار نويز (اغتشاش) توليدي توسط منبع تغذيه

- ميزان مصرف منبع تغذيه (اگر به قبض برق اهميت مي‌دهيد)

- قيمت منبع تغذيه

 

برآورد نيازمندي‌هاي توان مصرفي

با وجود تنوع زيادي که در قطعات تشکيل دهنده يک رايانه وجود دارد، تهيه يک ليست کامل از مصرف هر يک از قطعات تقريبا غيرممکن است. در دفترچه محصولات به ندرت جواب واضحي براي سوال «اين قطعه چقدر توان مصرف مي‌کند؟» وجود دارد.
توان مصرفي (وات)
300- 65 CPU
15- 10 هارد ديسک
تا 140 به ازاي هر کارت کارت‌هاي گرافيک
10- 5 درايو نوري
10- 5  حافظه در هر اسلات

 

پردازنده‌ها

Intel و AMD مصرف توان پردازنده‌ها را مستقيما اعلام نمي‌کنند. در عوض آنها «طرح دمايي توان» يا TDP (Thermal Design Power) را اعلام مي‌نمايند و جهت پيچيده کردن اوضاع، آنها نمودارها را به يک روش واحد محاسبه نمي‌کنند.

TDP مقداري است که ميزان توليد دماي پردازنده را تحت عمليات (load) نشان مي‌دهد. اين مقدار به شما کمک مي‌کند که سيستم سرمايش مناسبي براي پردازنده‌ها انتخاب کنيد.

مقادير TDP نمونه از 62 وات در AMD Sempron شروع شده و به 130 وات در پردازنده دو هسته‌اي Pentium Extreme Edition مي‌رسد پردازنده‌هاي Overclock شده بيش از 300 وات نياز خواهند داشت. جزئيات بيشتر را در سايت‌هاي Intel و AMD مي‌توانيد پيدا کنيد.

چنانچه با رايانه خود دچار مشکل هستيد مخصوصا خاموش شدن‌هاي ناگهاني يا گرماي ايجاد شده بعد از نصب قطعه جديد، در آن صورت PSU مي‌تواند دخيل باشد.

کارت‌هاي گرافيکي

برخي از کارت‌هاي گرافيکي مانند سري Quadro مربوط به Nvidia مقدار توان مصرفي خود را بيان مي‌کنند. اين مقادير از 105 وات تا 126 وات براي هر کارت گرافيکي متغير است. ATI و Nvidia منابع تغذيه‌اي که مورد تاييد آنها مي‌باشد را جهت استفاده در سيستم‌هاي GPU SLI – dual و Crossfire مشخص کرده‌اند.

 

جزييات و آزمايش‌ها به چه معنايي مي‌باشند؟

تمامي منابع تغذيه داراي رتبه‌بندي بر حسب وات مي‌باشند. آنچه مشخص است هر چه ميزان وات منبع تغذيه بيشتر باشد قطعات بيشتري را داخل رايانه پشتيباني خواهد کرد. اما با اينکه اين قاعده نکته مفيدي مي‌باشد ولي کل داستان به اينجا ختم نمي‌شود.

اغلب منابع تغذيه جديد داراي جدول پيچيده‌اي هستند . توان کل منبع تغذيه در قسمت Total Power بيان مي‌شود. اما  مقادير متعدد ديگري وجود دارند که جهت کارکرد روان رايانه حياتي مي‌باشند.  يک منبع تغذيه جديد داراي چندين rail (مدارهاي جدا کننده برق) مي‌باشد که هر کدام داراي ولتاژهاي مختلف براي قطعات مختلف در رايانه مي‌باشند. که معمولا 3.3  ولت، 5ولت و 12 ولت هستند. هر يک از قطعات به توان‌هاي مختلفي نياز دارند و ممکن است نيازهاي متفاوتي را در تمامي يا بعضي از rail ها ايجاد کند.

هارد ديسک‌ها، CPU هاي جديد، درايوهاي نوري و کارت‌هاي گرافيکي PCI Express همگي 12 ولت برق نياز دارند اغلب PSU هاي قدرتمند حاوي rail هاي 12 ولتي چند گانه و مختص هستند که امکان توزيع توان مساوي را مابين تمامي اين قطعات مهيا مي‌کنند. يک rail پنج ولت اضافه Standby نيز جهت قادر ساختن برخي قطعات جهت فعاليت در زمان خاموش بودن رايانه وجود دارد.

 

راندمان

معمولا بر حسب درصد بيان مي‌شود. راندمان يک PSU بيانگر مقدار توان مصرف شده‌اي است که توسط PSU تبديل به توان مفيد براي قطعات درون رايانه شده است. يک PSU با راندمان 90درصد که 500 وات مصرف مي‌کند 450 وات به رايانه‌ ارائه مي‌دهد. 50 وات از بين رفته به صورت گرما تلف مي‌شود که بايستي توسط فن يا ساير سيستم‌هاي سرمايشي خارج شود. شما بايستي بدنبال منابع تغذيه با راندمان 80 به بالا باشيد.

 منابع تغذيه

نويز و سرمايش

گرچه PSU گرما ايجاد مي‌کند ولي نقش اصلي در سرمايش داخل رايانه ايفا مي‌کند. اغلب داراي چند فن مي‌باشد که هواي گرم را از داخل کيس به خارج آن هدايت مي‌کنند به اين ترتيب هم خود منبع تغذيه و هم داخل کيس خنک مي‌شوند.

فن‌ها بيشترين عامل توليد نويز مي‌باشند و فن‌هاي PSU طوري طراحي مي‌شوند که کمترين نويز را توليد کنند. هر چقدر که دما بالا‌تر برود سرعت چرخش را نويز توليدي نيز افزايش مي‌يابد. اگر راندمان منبع تغذيه به حد کافي بالا باشد، احتمال دارد فن‌هاي خود را خاموش کند و فقط توسط heat sink داخلي خود در مواردي که بار زيادي ندارد، کار کند. اين چنين منابع تغذيه بنام «نيمه – بدون فن» معروف هستند و نويز PSU را بطور مجازي به صفر مي‌رساند. اگر سيستم خود را ارتقاء مي‌دهيد يا سيستم جديدي را مي‌خواهيد تهيه کنيد. بخاطر داشته ياشيد که منبع تغذيه در گوشه کيس يکي از مهمترين قطعات درون سيستم مي‌باشد.

 

آزمايش عملکرد منبع تغذيه

تست کردن PSU خودتان راحت نخواهد بود. گرچه اگر به مشکل دار بودن منبع تغذيه خود مشکوک هستيد مراحلي وجود دارد که مي‌توانيد انجام دهيد. مادربوردهاي جديد ولتاژهاي هر يک از rail ها را در Bios نشان مي‌دهند. مي‌توان اين مقادير را توسط نرم افزار مشاهده کرد و آنها را کنترل نمود. اين نتايج هنگامي که سيستم در حالت بيکاري باشد اغلب بدون مشکل خواهند بود اما تحريک نمودن قطعات کامپيوتر بطور همزمان، PSU را تحت بار سنگيني قرار خواهد داد. احتمالا افت ولتاژ را تحت بار خواهيد داشت. بسياري از مادربوردهاي جديد داراي نرم افزارمانيتورينگ بوده و از آن هنگام اجراي عمليات سنگيني همانند بازي‌هاي سه بعدي و disk defregmenter ها مي‌توان استفاده کرد و ميزان توان مصرفي که منبع تغذيه به قطعات ارائه مي‌نمايد را مشاهده کرد. اگر هيچ نرم افزاري وجود نداشت مي‌توان از برنامه‌هاي کاربردي مجاني استفاده کرد.  برنامه کاربردي Speed fan يکي از اين نرم‌افزارها مي‌باشد. براي دانلود اين برنامه اينجا کليک کنيد. مي‌توانيد براي آشنايي بيشتر با اين نرم افزار به سايت http://www.almico.com/speedfan.php مراجعه نماييد. اين نرم افزارها براي کاربران مبتدي مناسب نيستند و اگر بدرستي از آنها استفاده نشود مي‌تواند به سخت افزار آسيب رسانده و رايانه را دچار مشکل نمايند. در هر صورت پيشنهاد مي‌شود از ابزارهايي که توسط توليد‌کننده مادربورد ارائه مي‌شود، استفاده کنيد.

 

+ نوشته شده توسط سید وحید حیدری در پنجشنبه یکم آذر 1386 و ساعت 11:43 |